دانشگاه اصفهان زیست شناسی میکروبی 3060-7647 15 58 2026 08 23 Isolation and Identification of Fungi Associated with Maize (Zea mays) in Nahavand County جداسازی و شناسایی قارچ‌های همراه با ذرت (Zea mays) در شهرستان نهاوند 1 24 30561 10.22108/bjm.2026.148476.1671 FA روزیتا سیفی بیماری‌شناسی گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان، خرم‌آباد مصطفی درویش نیا گروه گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان، خرم‌آباد 0000-0002-5860-1330 سمیرا پاکباز گروه گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان، خرم‌آباد زهرا میرزایی پور بیماری‌شناسی گیاهی، گروه گیاهپزشکی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه لرستان، خرم‌آباد Journal Article 2026 02 22 Endophytic fungi are diverse microorganisms that symbiotically colonize plant tissues without causing visible disease symptoms. To identify and evaluate endophytic fungi associated with corn (<em>Zea mays</em> L.), samples were collected from different plant organs during 2023 and 2024 in maize fields in Nahavand County, Iran. Following surface sterilization, endophytic fungi were isolated and identified based on morphological characteristics and molecular markers, including the ITS and <em>tef1-α</em> gene regions. Morphological and molecular analyses revealed that the maize endophytic fungi comprised seven species: <em>Acremonium sclerotigenum, Alternaria tellustris, Aspergillus fumigatus, Aspergillus terreus, Fusarium equiseti, Fusarium verticillioides,</em> and <em>Chaetomium globosum</em>. Greenhouse experiments evaluating the plant growth–promoting potential showed that most isolates had a significant positive effect (P < 0.05) on maize growth parameters. The strongest growth-promoting effect was observed for <em>C. globosum</em> and <em>F. equiseti</em>, respectively. In contrast, <em>F. verticillioides</em> significantly reduced growth indices and exhibited pathogenic behavior. A review of the available literature indicated that <em>A. sclerotigenum, A. tellustris, A. fumigatus, A. terreus, F. equiseti,</em> and <em>C. globosum</em> are reported here for the first time as endophytes of maize in Iran. Moreover, to the best of our knowledge, there are no previous reports of <em>A. tellustris</em> and <em>A. terreus</em> as endophytic fungi associated with maize. Therefore, the present study may represent the first report of these two species as endophytes in maize. Overall, the findings demonstrated the considerable functional diversity of maize endophytic fungi and highlighted the potential of selected isolates for application in sustainable agriculture as plant growth-promoting microorganisms. قارچ‌های اندوفیت، میکروارگانیسم‌های متنوعی هستند که بدون ایجاد آلودگی آشکار، گیاهان را به‌صورت همزیست کلونیزه می‌کنند. به‌منظور شناسایی و ارزیابی قارچ‌های اندوفیت گیاه ذرت (<em>Zea mays</em> L)، نمونه‌برداری از اندام‌های گیاه طی سال‌های ۱۴۰۲ و ۱۴۰۳ در مزارع ذرت شهرستان نهاوند انجام شد. پس از ضدعفونی سطحی نمونه‌ها، قارچ‌های اندوفیت، جداسازی و براساس ویژگی‌های ریخت‌شناختی و با نشانگرهای مولکولی ITS و <em>tef1-α</em> شناسایی شدند. همچنین ارزیابی پتانسیل این قارچ‌ها در تحریک رشد گیاه در شرایط گلخانه انجام شد. نتایج بررسی ریخت‌شناسی و مولکولی جدایه‌ها نشان داد جدایه‌های قارچی اندوفیت ذرت شامل هفت گونه به نام‌های <em>Acremonium sclerotigenum</em>، <em>Alternaria tellustris</em>، <em>Asergillus fumigatus</em>، <em>Aspergillus terreus</em>، <em>Fusarium equiseti</em>، <em>Fusarium verticillioides</em> و <em>Chaetomium globosum</em> بودند. آزمایش گلخانه‌ای نشان داد اکثر جدایه‌ها اثر معنی‌داری (P<0.05) بر افزایش شاخص‌های رشدی ذرت داشتند. بیشترین اثر محرک رشد مربوط به <em>Ch. globosum</em> و <em>F. equiseti</em> بود؛ در مقابل، <em>F. verticillioides</em> با کاهش معنی‌دار شاخص‌های رشدی، رفتار بیمارگر از خود نشان داد. براساس بررسی منابع علمی در دسترس، گونه‌های <em>A. sclerotigenum</em>، <em>A. tellustris</em>، <em>A. fumigatus</em>، <em>A. terreus</em>، <em>F. equiseti</em> و <em>Ch.</em> <em>globosum</em> به‌عنوان اندوفیت ذرت و برای اولین‌بار از ایران گزارش می‌شوند. همچنین، تاکنون گزارشی از <em>A. tellustris</em> و <em>A. terreus</em> به‌عنوان اندوفیت ذرت در منابع علمی در دسترس نیست؛ ازاین‌رو، یافته‌های این پژوهش می‌تواند از نخستین گزارش‌های مرتبط با این گونه‌ها در ذرت محسوب شود. درمجموع، نتایج این پژوهش نشان داد قارچ‌های اندوفیت ذرت دارای تنوع عملکردی بالایی هستند و برخی جدایه‌ها برای کاربرد در کشاورزی پتانسیل پایدار دارند. https://bjm.ui.ac.ir/article_30561_f54625a94cd9d5c597a0bbded6d50aea.pdf