دانشگاه اصفهان زیست شناسی میکروبی 3060-7647 14 54 2025 08 23 Investigation of the Symbiotic Relationship Between Oak and the Fungus Tuber aestivum in Enhancing Vegetative Growth بررسی رابطه همزیستی بین بلوط اوری و قارچ Tuber aestivum در بهبود رشد رویشی 49 65 29865 10.22108/bjm.2025.145257.1634 FA پروین باقری فر گروه جنگلشناسی و اکولوژی جنگل، دانشکده علوم جنگل، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران سید محمد واعظ موسوی گروه جنگلشناسی و اکولوژی جنگل، دانشکده علوم جنگل، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران کامران رهنما گروه گیاهپزشکی، دانشکده تولید گیاهی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران Journal Article 2025 05 13 <em>Quercus macranthera</em>, as one of the important forest species in Iran, requires special attention in forest restoration and development programs due to its ecological and economic characteristics.<strong> </strong>The present study examined the effect of the ectomycorrhizal symbiosis between the summer black truffle fungus, <em>T. aestivum</em>, and <em>Quercus macranthera</em> seedlings over a period of 16 months (March 2020 to September 2021) at the Shast Kalateh Forest Educational and Research Nursery in Gorgan. One-year-old seedlings were divided into two groups: a control group and a treatment group inoculated with fungal spores. The spore suspension was applied to the potting substrate, followed by manual watering. Formation of mycorrhizal symbiosis was assessed microscopically using both visual inspection and the gridline intersect method.<strong> </strong>Evaluation of growth parameters, including stem height, collar diameter, and number of leaves, after two inoculation stages, revealed a highly significant difference (p < 0.01) between the treatment groups. Seedlings inoculated with the fungus exhibited marked improvements in growth indices alongside the development of extensive mycorrhizal networks on their roots. Microscopic observations showed that the roots of inoculated seedlings were more robust and better organized, enhancing water and nutrient uptake efficiency. The findings of this study demonstrated that inoculation of <em>Q. macranthera</em> seedlings with the ectomycorrhizal fungus <em>T. aestivum</em> significantly enhanced vegetative growth parameters and markedly increased the development of extensive mycorrhizal networks in the roots. This growth enhancement plays a crucial role in improving plant resilience against environmental stresses, particularly drought and salinity. From an ecological standpoint, ectomycorrhizal symbiosis has the potential to augment biodiversity and accelerate the sustainable restoration of oak forest ecosystems. Furthermore, sustainable cultivation of <em>T. aestivum</em> can contribute to local economic development and generate sustainable employment opportunities in rural communities. The results indicate that inoculation of <em>Q. macranthera</em> seedlings with <em>T. aestivum</em> constitutes an effective, sustainable, and environmentally friendly strategy for promoting growth, enhancing productivity, and increasing seedling survival in reforestation projects. For the widespread application of this technology, it is essential to conduct interdisciplinary and long-term field studies to assess seedling persistence and survival in natural habitats, as well as to evaluate the environmental and ecological effects of this symbiosis on diverse plant species. Furthermore, sustainable cultivation of <em>T. aestivum</em> can contribute to local economic development and generate sustainable employment opportunities in rural communities. The results indicate that inoculation of <em>Q. macranthera</em> seedlings with <em>T. aestivum</em> constitutes an effective, sustainable, and environmentally friendly strategy for promoting growth, enhancing productivity, and increasing seedling survival in reforestation projects. For the widespread application of this technology, it is essential to conduct interdisciplinary and long-term field studies to assess seedling persistence and survival in natural habitats, as well as to evaluate the environmental and ecological effects of this symbiosis on diverse plant species. بلوط اوری (<em>Quercus macranthera</em>) به‌عنوان یکی از گونه‌های مهم جنگلی در ایران، به‌دلیل ویژگی‌های بوم‌شناختی و اقتصادی خود، نیازمند توجه ویژه‌ای در برنامه‌های احیا و توسعه جنگل‌ها است. در پژوهش حاضر تأثیر همزیستی قارچ ترافل سیاه تابستانی <em>Tuber</em><em> aestivum</em> بر رشد نهال‌های بلوط اوری در طی ۱۶ ماه (فروردین ۱۳۹۹ تا شهریور ۱۴۰۰) در نهالستان آموزشی و پژوهشی جنگل شصت کلاته گرگان بررسی شده است. نهال‌های یک‌ساله به دو گروه شاهد و تلقیح‌شده با هاگ قارچ تقسیم شدند. سوسپانسیون هاگ به خاک<strong> </strong>گلدان اضافه شد و آبیاری دستی انجام گرفت. ارزیابی تشکیل همزیستی در زیر میکروسکوپ نوری با استفاده از روش‌های چشمی و خطوط مشبک انجام شد. ارزیابی متغیرهای رشدی شامل ارتفاع ساقه، قطر یقه و تعداد برگ‌ها پس از دو مرحله تلقیح نشان داد تفاوت معنی‌دار 99 درصد بین گروه‌ها وجود دارد. نهال‌های تلقیح‌شده با قارچ بهبود چشمگیری در شاخص‌های رشدی و تشکیل شبکه‌های میکوریزی گسترده روی ریشه‌ها داشتند. تصاویر میکروسکوپی ساختار ریشه‌های تلقیح‌شده را قوی‌تر و سازمان‌یافته‌تر نشان دادند که باعث افزایش جذب آب و مواد غذایی شده است. یافته‌‌های این مطالعه نشان دادند تلقیح نهال‌‌های بلوط اوری با قارچ اکتو‌‌میکوریزی <em>T. aestivum</em> موجب بهبود چشمگیر شاخص‌‌های رشد رویشی و افزایش قابل توجه شبکه‌‌های وسیع میکو‌‌ریزی در ریشه‌‌ها شد. این بهبود رشد نقشی مهم در تقویت مقاومت گیاهان در برابر تنش‌‌های محیطی، به‌‌ویژه خشکی و شوری دارد. از منظر بوم‌شناختی، همزیستی اکتو‌‌میکو‌‌ریزی ظرفیت بالقوه‌‌ای در افزایش تنوع زیستی و تسریع روند احیای پایدار بوم‌سازگان‌‌های جنگل بلوط دارد. همچنین، بهره‌‌برداری پایدار از قارچ <em>T. aestivum</em> می‌‌تواند به توسعه اقتصاد محلی و ایجاد فرصت‌‌های شغلی پایدار در جوامع روستایی کمک کند. نتایج نشان می‌‌دهند تلقیح نهال‌‌های بلوط اوری با قارچ <em>T. aestivum</em><em> </em>راهکاری مؤثر، پایدار و سبز در افزایش رشد، بهبود عملکرد و بقای نهال‌‌ها در پروژه‌‌های جنگل‌‌کاری است. برای اجرای گسترده این فناوری، انجام مطالعات میدانی میان‌رشته‌‌ای و بلندمدت به‌‌منظور ارزیابی پایداری و بقای نهال‌‌ها در عرصه‌‌های طبیعی و بررسی تأثیرات محیط زیستی و بوم‌شناختی همزیستی بر گونه‌‌های مختلف گیاهی ضروری است. همچنین، بهره‌‌گیری از تکنیک‌‌های مولکولی و بیوشیمیایی پیشرفته مانند ارزیابی فعالیت آنزیم‌‌های ریشه و تحلیل بیان ژن‌‌های مرتبط با جذب مواد غذایی، می‌‌تواند سازو‌‌کار‌‌های این همزیستی را به‌‌صورت جامع و دقیق تبیین کند. این یافته‌‌ها گامی راهبردی در ادغام دانش بوم‌‌شناسی و فناوری‌‌های نوین برای مدیریت پایدار و سبز، احیای بوم‌‌سازگان‌‌های جنگلی و توسعه راهکار‌‌های نوآورانه، پاک و سازگار با محیط زیست در حفظ، ارتقای کیفیت و افزایش کارایی جنگل‌‌ها محسوب می‌‌شوند. https://bjm.ui.ac.ir/article_29865_5883ee79e6dab14b4ea1742853373415.pdf