دانشگاه اصفهان زیست شناسی میکروبی 3060-7647 10 39 2021 09 23 Investigating the Effect of Sodium Azide and Nitrous Acid on the Morphological Characteristics of Monascus Purpureus and Pigment Production بررسی تأثیر سدیم‌آزید و اسید نیترو بر خصوصیات مورفولوژیکی موناسکوس‌پورپورئوس و تولید رنگدانه 13 28 25315 10.22108/bjm.2021.125043.1327 FA ریحانه کلاهدوزان دانشجوی کارشناسی ارشد گروه علوم و صنایع غذایی، دانشکدۀ کشاورزی، واحد اصفهان (خوراسگان)، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران مهشید جهادی استادیار گروه علوم و صنایع غذایی، دانشکدۀ کشاورزی، واحد اصفهان (خوراسگان)، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران نفیسه سادات نقوی استادیار گروه میکروبیولوژی، دانشکدۀ علوم پایه، واحد فلاورجان، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران محمدعلی ضیا دانشیار گروه علوم پایه، دانشکدۀ دندانپزشکی، واحد اصفهان (خوراسگان)، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران Journal Article 2020 10 03 <strong>Introduction:</strong> <em>Monascus purpureus</em> is a filamentous ascomycetes fungus that has the ability to produce natural pigments. The aim of the present study was to investigate the effects of mutagenic chemical agents of Sodium Azide and Nitro Acid on the morphology of <em>Monascus purpureus </em>and stable pigment production by this fungus. <strong>Materials and methods:</strong> Initial sporulation of <em>Monascus purpuoreus</em> was affected by chemical mutagens (Sodium Azide and Nitrous Acid). Then, the morphological features (appearance and microscopy) of the suspected colonies were examined. Wild and selected colonies were cultured under the submerge fermentation for up to two generations to measure biomass and pigment under immersion conditions. <strong>Results:</strong> The production of biomass and yellow, orange, and red pigments in the first and second generation of NA2 (nitrous acid, 0.4 <em>M</em>, 45 min), NA3 (nitrous acid, 0.4 <em>M</em>, 30 min), and NA6 (nitrous acid, 0.2 <em>M</em>, 30 min) samples did not change significantly (P <0.05). NA2 sample significantly produced the maximum amount of pigment (P <0.05). The concentrations of yellow, orange, and red pigments produced by this sample were 0.64, 0.42, and 0.45 units per milliliter, respectively. <strong>Discussion and conclusion:</strong> In the present study, the morphology of all selected samples showed changes compared to the wild sample. Most of the selected samples produced significantly more pigments than the wild strain which were stable for up to two generations (P <0.05). The treatment method of <em>Monascos purpureus</em> with nitrous acid can successfully lead to the production of samples with higher and more stable pigment production. <strong>مقدمه:</strong> <em>موناسکوس‌پورپورئوس</em> یک قارچ <em>آسکومیست</em> رشته‌ای است که توانایی تولید رنگدانه‌های طبیعی را دارد. هدف از پژوهش حاضر بررسی تأثیر عوامل شیمیایی جهش‌زای سدیم‌آزید و اسید نیترو بر مورفولوژی قارچ <em>موناسکوس‌پورپورئوس </em>و تولید پایدار رنگدانه توسط این قارچ است. <strong>مواد و روش‏‏ها:</strong> ابتدا سوسپانسیون اسپوری قارچ <em>موناسکوس‌پورپورئوس</em> تحت‌تأثیر عوامل جهش‌زای شیمیایی (سدیم‌آزید و اسید نیترو) قرار گرفت. سپس ویژگی‌های مورفولوژیکی (ظاهری و میکروسکوپی) پرگنه‌های مشکوک بررسی شدند. از بین این ‌‌پرگنه‌ها آنهایی که تغییرات بیشتری نسبت به سویة وحشی داشتند یا رنگدانة بیشتری تولید کرده بودند، تا دو نسل برای اندازه‌گیری زیست‌توده و رنگدانه در شرایط غوطه‌وری بررسی شدند. <strong>نتایج: </strong>با استفاده از مواد جهش‌زا نمونه‌هایی مشاهده شدند که مورفولوژی آنها نسبت به سویة وحشی تفاوت داشتند و این نمونه‌‌ها به‌طور معنی‌داری رنگدانه‌های زرد، نارنجی و قرمز بیشتری نسبت به سویة وحشی تولید کردند (05/0P<). تولید زیست‌توده و رنگدانه‌های زرد، نارنجی و قرمز در نسل اول و دوم در نمونه‌های NA2 (اسید نیترو، 4/0 مولار، زمان 45 دقیقه)، نمونة NA3 (اسید نیترو، 4/0 مولار، زمان 30 دقیقه) و نمونة  NA6(اسید نیترو، 2/0 مولار، زمان 30 دقیقه) به‌طور معنی‌داری تغییر نکردند (05/0P<). نمونة NA2 به‌طور معنی‌داری بیشترین میزان رنگدانه را تولید کرد (05/0P<). غلظت رنگدانة زرد، نارنجی و قرمز تولیدشده توسط این نمونه به‌ترتیب 64/0، 42/0 و 45/0 واحد در هر میلی‌لیتر بود. <strong>بحث و نتیجه‏گیری:</strong> در مطالعة حاضر مورفولوژی تمامی نمونه‌های انتخاب‌شده، نسبت به نمونة وحشی تغییراتی را نشان دادند. بیشتر نمونه‌های انتخاب‌شده به‌طور معنی‌داری رنگدانة ‌بیشتری نسبت به سویة وحشی تولید کردند که در برخی از آنها این مشخصه تا دو نسل پایدار بودند (05/0P<). روش تیمار <em>موناسکوس‌پورپورئوس</em> با اسید نیترو به‌طور موفقیت‌آمیزی به تولید نمونه‌هایی با تولید رنگدانة بیشتر و پایدار منجر می‌شود. https://bjm.ui.ac.ir/article_25315_12bde5849354a8f4c361feda6939d0b1.pdf